Zestaw ćwiczeń przygotowujących do artykulacji głosek szeregu szumiącego /sz,ż,cz,dż/

  • tańczący płomyk – dmuchamy na płomień świeczki w taki sposób, aby nie zgasł, lecz tańczył na boki.
  • Pijemy i dmuchamy przez rurkę.
  • Robimy bańki mydlane.
  • Dmuchamy na waciki, piórka pingpongowe, wiatraczki, skrawki papieru itp.

Ćwiczenia języka

Wykonujemy przy szeroko otwartych ustach i widocznych zębach:

  • Wysuwamy szeroki język na zewnątrz jamy ustnej.
  • Ujmujemy brzegi języka zębami trzonowymi, w celu rozciągnięcia całej jego powierzchni.
  • Język masażysta buzia szeroko otwarta, czubek języka masuje wałek zębowy.
  • kląskamy językiem – naśladujemy odgłosy konia uderzającego kopytami o bruk;
  • Naśladujemy odgłosy konia uderzającego kopytami o bruk.
  • Przesuwamy język w kąciki ust, raz do prawego, raz do lewego kącika ust, tak by przypominał ruch wahadła zegara.
  • Oblizujemy górną wargę.
  • Język wąski, wydłużony unosimy język do góry w kierunku nosa.
  • Naśladowanie mycia zębów językiem.
  • Oblizujemy językiem górne zęby po wewnętrznej stronie przy zamkniętych, a następnie otwartych ustach.
  • Liczenie zębów dotykamy czubkiem języka górnych zębów po stronie wewnętrznej, podczas szerokiego otwierania jamy ustnej.
  • Zabawa uparty osiołek wypychamy językiem górne zęby.
  • Krasnoludek zagląda do gardła cofanie języka w głąb jamy ustnej, zaczynając od górnych zębów, a kończąc na podniebieniu.
  • Zabawa w zaczarowany język przytrzymanie przez kilka sekund czubka języka na podniebieniu przy szeroko otwartych ustach.
  • Zlizywanie czubkiem języka z podniebienia, np. kawałka rozpuszczonej czekolady, gumy rozpuszczalnej lub kawałka przyklejonej chrupki.
  • Ssanie czubkiem języka małego cukierka ułożonego przy podniebieniu.
  • Naśladowanie mlaskania.
  • Śpiewanie znanych melodii na sylabach la, lo, le, lu, ly.

Ćwiczenia warg

  • Cmokamy ustami.
  • Naśladowanie posyłania całusków.
  • Robimy tzw. ryjek – wargi ściągnięte, wysunięte do przodu.
  • Wysuwamy wargi do przodu, zęby są widoczne, a wargi zaokrąglone.
  • Naśladujemy pyszczek rybki zęby złączone, wargi zaokrąglone i lekko wysunięte do przodu, zamykają się i otwierają.
  • Naśladujemy odgłosy wymyślonego pojazdu np. straż pożarna, pogotowie, policja.
  • Wymawiamy bardzo dokładnie na przemian samogłoski i-u.
  • Układanie warg w kształcie ryjka, a następnie ich rozsuwanie do uśmiechu.
  • Wydawanie odgłosów krowy mu, mu, kukułka kuku, kuku, sowy hu, hu, psa hau, hau, rybki – plum, plum, pukania puku, puku, uderzania buch, buch, chodzenia – tupu, tupu.

Opracowała mgr Elżbieta Socha logopeda, neurologopeda

Literatura

  1. Chrzanowska A., Szoplik K., Zabawy i ćwiczenia logopedyczne. Poradnik dla logopedów, nauczycieli i rodziców, Białystok 2003, Wydawnictwo Akademickie.
  2. Demel G., Minimum logopedyczne nauczyciela przedszkola, Warszawa 1996, WSiP.
  3. Demel G., Elementy logopedii, Warszawa 1982, WSiP.
  4. Gral Próba J., Zakrzewska S., Będę mówić poprawnie. Ćwiczenia do terapii logopedycznej głosek sz, ć, cz, dż, Kielce 2004, MAC Edukacja.
  5. Michalak Widera I., Między uszami dźwięki. Usprawnianie narządów mowy i ćwiczenia prawidłowego wymawiania głosek, Katowice 2007, Wydawca Unikat 2.
  6. Szoplik K., Zabawy i ćwiczenia logopedyczne sz, ć, cz, dż. Poradnik dla logopedów, nauczycieli i rodziców, Warszawa 2002, Wydawnictwo Akademickie.
  7. Weichert Figurska D., Nie sepleni. Program terapii sygmatyzmu, Gdańsk 2015, Wydawnictwo Harmonia.