Wskazówki logopedyczne dla rodziców: Jak zapobiegać zaburzeniom mowy u dzieci?
Rodzice powinni:
- Dużo mówić do dziecka przy okazji codziennej aktywności.
- Dostarczać bodźców dźwiękowych: śpiewanie, nucenie piosenek, słuchanie muzyki.
- Dostarczać prawidłowych wzorców wypowiedzi – mówić powoli, wyraźnie, unikać zdrobnień.
- Zwrócić uwagę, czy dziecko reaguje na aktywność uczuciową i słowną otocznia. Brak reakcji może sugerować niedosłuch, konieczna jest wtedy konsultacja laryngologiczna.
- Obserwować sposób oddychania i połykania (zwykle te trudności poprzedzają zaburzenia mowy).
- Nauczyć dziecko żucia i gryzienia pokarmów stałych.
- Nie zaniedbywać chorób uszu, nieleczone mogą powodować niedosłuch, a w następstwie zaburzenia mowy.
- Nie należy spowalniać/hamować naturalnej skłonności dziecka do mówienia, należy słuchać uważnie wypowiedzi dziecka , zadawać dodatkowe pytania.
- Bawić się z dzieckiem w zabawy słownikowe z wykorzystaniem rymowanek, piosenek, wyliczanek, zabaw paluszkowych, dźwiękonaśladowczych, zabaw ruchowych ze śpiewem.
- Często czytać i opowiadać dziecku bajki.
- Nie poprawiać wymowy dziecka, gdyż to zatrzymuje chęć mówienia, a tym samym proces rozwoju mowy.
- W przypadku nieprawidłowej budowy narządów mowy dziecka (wady zgryzu i uzębienia, rozszczepów warg i podniebienia) należy zapewnić opiekę lekarza specjalisty, gdyż te nieprawidłowości są przyczyną zaburzeń mowy.
- Nie zmuszać dziecka leworęcznego do posługiwania się prawą ręką.
- Nie wymagać od dziecka zbyt wczesnego wymawiania poszczególnych głosek z wyprzedzeniem norm rozwojowych.
- Ćwiczyć w zabawie prawidłowe oddychanie – wydłużanie fazy wydechowej (nadmuchiwanie baloników, dmuchanie na wiatraczek, bańki mydlane).
- Usprawniać narządy artykulacyjne w formie zabawowej (język, wargi, podniebienie).
- Usprawniać grafomotorykę.
- Doskonalić słuch awerbalny i fonematyczny (rozpoznawanie dźwięków z otoczenia, różnicowanie dźwięków mowy).
- Umożliwić dziecku kontakt z innymi dziećmi poprzez objęcie dziecka opieką i wychowaniem przedszkolnym. Grupa rówieśnicza aktywizuje mowę dziecka.
- Zasięgnąć porady logopedy gdy mowa odbiega od normy rozwojowej.
Opracowała:
mgr Elżbieta Socha – logopeda, neurologopeda