Traktuj osobę jąkającą się jak partnera w rozmowie i uważnie go słuchaj. Zaakceptuj sposób wyrażania się osób jąkających się. Nie przerywaj i nie mów za osobę jąkającą się. Nie okazuj zdenerwowania, pozwól skończyć wypowiedź. Utrzymuj kontakt wzrokowy podczas rozmowy.
Dla rodziców i nauczycieli dzieci jąkających się
- Mów do dziecka powoli i spokojnie, aby nie stwarzać atmosfery pośpiechu.
- Nie wkraczaj w wypowiedź dziecka każ mu mówić powoli, brać oddech lub uspokajając je.
- Odwracaj uwagę dziecka od jego mówienia, szczególnie, gdy ma trudności.
- Pozwól mu skończyć wypowiedź i następnie zainteresuj się tym, co nie sprawia mu kłopotu.
- Przyjmuj epizody zacinania jako coś naturalnego.
- Słuchaj, co dziecko mówi, a nie jak mówi. To pomoże dziecku jąkającemu się i będzie przykładem dla innych dzieci.
- Nie wykluczaj dziecka jąkającego się z działań w których trzeba mówić, zachęcaj do wspólnej recytacji, chorałnego czytania i śpiewu podczas, których jąkanie znika.
- Pomagaj dziecku w wyrabianiu poczucia własnej wartości, nie biorąc pod uwagę jego potknięć w mówieniu, a podkreślając inne działania, które dobrze wykonuje.
- Staraj się dostrzegać nawet najmniejsze sukcesy ucznia z niepłynnością mowy i poprzez odpowiednie pochwały zachęcaj go do dalszego działania.
- Oszczędzając psychikę dziecka z zaburzeniami płynności mowy należy go równocześnie hartować, wycofując jednak natychmiast z tych sytuacji, którym dziecko nie może sprostać.
Dla osób jąkających się
- Dokładnie określ swój problem co robisz, gdy się jąkasz, jak się zachowujesz, jakie są twoje myśli i uczucia.
- Staraj się zawsze mówić rozważnie, niezależnie od tego, czy jąkanie występuje, czy nie.
- Podejmuj ryzyko rozmowy.
- Jąkaj się otwarcie i nie staraj się ukrywać faktu, że jesteś osobą jąkającą się. Twoja otwarta postawa i pozytywny obraz własnej osoby pozwoli ci uwolnić się od lęku przed mówieniem.
- Próbuj mówić tak dużo i tak często, jak to jest możliwe.
- Pamiętaj o możliwości skorzystania z wieloaspektowej terapii logopedycznej.
- Kieruj się zasadą Lepiej mówić jąkając się niż milczeć płynnie
Opracowała dr Elżbieta Dolata